{"id":1209,"date":"2022-01-24T11:04:09","date_gmt":"2022-01-24T11:04:09","guid":{"rendered":"https:\/\/diothercity.eu\/bez-kategorii\/exploring-the-edges-of-the-city-with-francesco-careri\/"},"modified":"2023-04-13T13:26:20","modified_gmt":"2023-04-13T13:26:20","slug":"exploring-the-edges-of-the-city-with-francesco-careri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/diothercity.eu\/pl\/blog-pl\/exploring-the-edges-of-the-city-with-francesco-careri\/","title":{"rendered":"Odkrywanie obrze\u017cy miasta z Francesco Careri"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Wywiad przeprowadzony przez Ann\u0119 Mari\u0119 Piccoli z rzymskiego stowarzyszenia kulturalnego <\/strong><a href=\"https:\/\/www.mulab.it\"><strong>Mulab<\/strong><\/a><strong>, dla projektu #DiOtherCity.&#13;\n<\/strong><\/p>\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" width=\"1000\" height=\"716\" src=\"https:\/\/diothercity.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/kisspng-job-interview-silhouette-clip-art-live-interview-silhouette-5a985de865b784.7448094215199349524166.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-1171\" srcset=\"https:\/\/diothercity.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/kisspng-job-interview-silhouette-clip-art-live-interview-silhouette-5a985de865b784.7448094215199349524166.png 1000w, https:\/\/diothercity.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/kisspng-job-interview-silhouette-clip-art-live-interview-silhouette-5a985de865b784.7448094215199349524166-980x702.png 980w, https:\/\/diothercity.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/kisspng-job-interview-silhouette-clip-art-live-interview-silhouette-5a985de865b784.7448094215199349524166-480x344.png 480w\" sizes=\"(min-width: 0px) and (max-width: 480px) 480px, (min-width: 481px) and (max-width: 980px) 980px, (min-width: 981px) 1000px, 100vw\" \/><figcaption>source: cleanpng.com<\/figcaption><\/figure>\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\r\n<iframe loading=\"lazy\" title=\"Alla scoperta dei confini della citt\u00e0 con Francesco Careri, architetto e attivista\" width=\"1080\" height=\"608\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/DMCqqMa8E0g?feature=oembed\"  allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture\" allowfullscreen><\/iframe>\r\n<\/div><\/figure>\r\n\n<p><em>Francesco Careri jest architektem i profesorem nadzwyczajnym na Wydziale Architektury Trzeciego Uniwersytetu Rzymskiego. W 1995 roku stworzy\u0142 projekt<\/em><a href=\"https:\/\/www.arte-util.org\/projects\/stalker-lab\/\"><em>Urban Art laboratory Stalker Nomade Observatory<\/em><\/a><em>, w ramach kt\u00f3rego eksperymentuje z metodologi\u0105 tw\u00f3rczych interwencji realizowanych w wielokulturowym mie\u015bcie &#8211; w Rzymie. Najpierw realizowa\u0142 dzia\u0142ania z zakresu sztuki partycypacyjnej na Campo Boario, nast\u0119pnie w Corviale, prowadz\u0105c badania i projekty dotycz\u0105ce mikro transformacji dokonywanych przez mieszka\u0144c\u00f3w, a p\u00f3\u017aniej w miejscach s\u0105siaduj\u0105cych z miejscami \u017cycia spo\u0142eczno\u015bci romskiej (pomi\u0119dzy slumsami, obozami i przestrzeniami zajmowanymi nieformalnie).&#13;\n<\/em><\/p>\n\n<p><em>Od 2006 roku organizuje <\/em><a href=\"http:\/\/articiviche.blogspot.com\/p\/blog-page.html\"><em>Civic Arts Course<\/em><\/a><em>, alternatywne kursy realizowane w trakcie wycieczek do r\u00f3\u017cnych miejsc \u2013 podczas procesu chodzenia, analizowania i interakcji in situ w mie\u015bcie.&#13;\n<\/em><\/p>\n\n<p><em>Od 2012 roku jest dyrektorem Master Arts Architecture City, od 2016 roku wsp\u00f3\u0142dyrektorem Masters Environmental Humanities, a od 2019 roku Master PACS Performing Arts and Community Spaces.&#13;\n<\/em><\/p>\n\n<p><em>Od 2016 roku jest w\u0142a\u015bcicielem Pracowni Projektowania Architektonicznego i Urbanistycznego, w ramach kt\u00f3rej eksperymentuje ze strategi\u0105 \u201e\u017cycia przej\u015bciowego\u201d <\/em><a href=\"https:\/\/laboratoriocirco.wordpress.com\/\"><em>CIRCO &#8211; Essential House for Civic Recreation and Hospitality<\/em><\/a><\/p>\n\n<p><strong>Francesco Careri, w ca\u0142ej Twojej dzia\u0142alno\u015bci zawodowej wida\u0107 wielk\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107 do wszystkiego co jest w ruchu, co dr\u017cy, ale tak\u017ce do tego co jest obrze\u017cach, na granicy miasta. Czy uwa\u017casz, \u017ce zr\u00f3wnowa\u017cona turystyka na przedmie\u015bciach jest mo\u017cliwa? A je\u015bli tak, to jakich mo\u017cemy do tego u\u017cy\u0107 narz\u0119dzi, jak stworzy\u0107 wiarygodn\u0105 narracj\u0119?&#13;\n<\/strong><\/p>\n\n<p>To jest bardzo trudne pytanie i jednocze\u015bnie wyzwanie &#8211; zr\u00f3wnowa\u017cona turystyka&#8230; Teraz prawie wszystko jest &#8222;zr\u00f3wnowa\u017cone&#8221;. Mamy tendencj\u0119 do dodawania przymiotnika \u201ezr\u00f3wnowa\u017cony\u201d do prawie wszystkiego o czym m\u00f3wimy, ale trzeba by\u0107 \u015bwiadomym jak naprawd\u0119 jest?&#13;\n<\/p>\n\n<p>S\u0142owo &#8222;turystyka&#8221; tak\u017ce troch\u0119 mnie niepokoi. To znaczy, je\u015bli chodzi o mnie, turystyka jest zwykle dzia\u0142alno\u015bci\u0105 \u201ekonsumpcyjn\u0105\u201d, wi\u0105\u017ce si\u0119 z \u201ekonsumpcj\u0105\u201d idei, mieszka\u0144c\u00f3w, do\u015bwiadcze\u0144 i miejsc. Dlatego, aby turystyka by\u0142a naprawd\u0119 zr\u00f3wnowa\u017cona, musi zaistnie\u0107 faktyczne zaanga\u017cowanie obszar\u00f3w peryferyjnych lub podmiejskich.&#13;\n<\/p>\n\n<p>I to tak nie dzia\u0142a, \u017ce przewodnik albo jaki\u015b reprezentant lokalnego stowarzyszenia lub kto\u015b inny jedzie z centrum na przedmie\u015bcia, aby tylko co\u015b zobaczy\u0107 lub pokaza\u0107 &#8211; na przyk\u0142ad zoo. Najwa\u017cniejsze w tym aspekcie jest upodmiotowienie mieszka\u0144c\u00f3w. Dzi\u0119ki temu jest to do\u015bwiadczenie wywodz\u0105ce si\u0119, zrodzone z peryferii i to jest prawdziwe wyzwanie. &#13;\n<\/p>\n\n<p>Przewa\u017cnie jest tak, \u017ce jacy\u015b ludzie jad\u0105 aktywizowa\u0107 \u201ete\u201d miejsca, ale moim zdaniem bardziej etyczne jest podej\u015bcie bazuj\u0105ce na anga\u017cowaniu ludzi z tej spo\u0142eczno\u015bci, kt\u00f3rzy ju\u017c to robi\u0105 albo lokalnych stowarzysze\u0144, kt\u00f3re dzia\u0142aj\u0105 na danym terenie. A nie podej\u015bcie typu \u201edostarcz\u0119 turystom przylatuj\u0105cym na lotnisko Fiumicino ulotki zatytu\u0142owane &#8222;odwied\u017acie ob\u00f3z romski&#8221;\u201d. To si\u0119 nie sprawdza.&#13;\n<\/p>\n\n<p>To Romowie powinni decydowa\u0107, jak i kiedy dopu\u015bci\u0107 turyst\u00f3w do swojej przestrzeni i co im powiedzie\u0107. Trzeba tak\u017ce wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119, \u017ce by\u0107 mo\u017ce nie wszyscy s\u0105 gotowi na wej\u015bcie do obozu romskiego, mo\u017ce najpierw powinni pojecha\u0107 na zaplanowan\u0105 wycieczk\u0119 po okolicy, dowiedzie\u0107 si\u0119 wi\u0119cej.&#13;\n<\/p>\n\n<p>Jak wi\u0119c rozwija\u0107 turystyk\u0119 w obszarach podmiejskich? Przedmie\u015bcia mog\u0105 oznacza\u0107 tak naprawd\u0119 wszystko. Na przyk\u0142ad w Rzymie mog\u0105 oznacza\u0107 r\u00f3wnie\u017c obszary archeologiczne \u2013 zwiedzanie pi\u0119knych akwedukt\u00f3w czy ruin rzymskich po\u0142o\u017conych na przedmie\u015bciach. Ju\u017c teraz jest mn\u00f3stwo przewodnik\u00f3w i \u015bcie\u017cek turystycznych po tych atrakcjach. Ale je\u015bli chcesz dotrze\u0107 do \u201eukrytej\u201d cz\u0119\u015bci miasta, potrzebujesz eksperta, kogo\u015b, kto si\u0119 tym zajmuje, kto ju\u017c to robi czy to w Barcelonie, w Mexico City, w New Deli czy w Londynie. I potrzebujesz ludzi, kt\u00f3rzy chc\u0105 pozna\u0107 spos\u00f3b \u017cycia na \u201emarginesie\u201d. A oferowanie tego do\u015bwiadczenia jakiemu\u015b konsumentowi-tury\u015bcie, kt\u00f3ry mo\u017ce mie\u0107 ograniczony czas, na przyk\u0142ad tylko popo\u0142udnie, \u017ceby p\u00f3j\u015b\u0107 zobaczy\u0107 co\u015b innego ni\u017c Koloseum \u2013 tego nie polecam.<\/p>\n\n<p><strong>Jak, Pana zdaniem, mieszka\u0144cy obszar\u00f3w poza g\u0142\u00f3wnymi szlakami turystycznymi mogliby by\u0107 zaanga\u017cowani w tak\u0105 ekspedycj\u0119?<\/strong><\/p>\n\n<p>Trzeba zrobi\u0107 zwiad i badania terenowe, \u201eodczyta\u0107\u201d terytorium, opracowa\u0107 skojarzenia &#8211; czy s\u0105 jakie\u015b konkretne postacie, \u201eopowiadacze\u201d, arty\u015bci, kt\u00f3rzy byliby najlepszymi osobami do towarzyszenia turystom i eksplorowania terytorium z estetyczn\u0105 i poetyck\u0105 g\u0142\u0119bi\u0105. Jak to zrobi\u0107? Jest to czasoch\u0142onne, trzeba odwiedzi\u0107 lokalny bar, pogada\u0107, poobserwowa\u0107, stan\u0105\u0107 w miejscu \u2013 analizowa\u0107 co si\u0119 dzieje i znale\u017a\u0107 odpowiedni\u0105 osob\u0119. Nie ma jednej uniwersalnej recepty na to, jak i\u015b\u0107 i odkrywa\u0107 dany obszar. My\u015bl\u0119, \u017ce po\u015bwi\u0119cenie du\u017cej ilo\u015bci czasu jest najlepsz\u0105 metodologi\u0105. &#13;\n<\/p>\n\n<p>A potem chodzenie, gubienie si\u0119, potykanie, wkradanie si\u0119 w niekt\u00f3re miejsca, poznawanie ludzi, zawsze m\u00f3wi\u0119: &#8222;pr\u00f3buj wzi\u0105\u0107 miasto z zaskoczenia i by\u0107 zaskoczonym przez miasto&#8221;. To jest jak tworzenie przypadkowych spotka\u0144. I warto pami\u0119ta\u0107, \u017ce oprowadzanie \u201eobcych\u201d ludzi zawsze mo\u017ce by\u0107 troch\u0119 ryzykowne.&#13;\n<\/p>\n\n<p>W Rzymie jest wiele grup, kt\u00f3re to robi\u0105, &#8222;Ottavo Colle&#8221;, &#8222;Mamma Roma&#8221;, kt\u00f3rzy s\u0105 choreografami i tancerzami lub &#8222;Urban Experience&#8221;, kt\u00f3re oferuj\u0105 spacery ze s\u0142uchawkami. Rozmawiaj\u0105 z lud\u017ami przez s\u0142uchawki, oprowadzaj\u0105c po podmiejskiej dzielnicy Corviale. &#13;\n<\/p>\n\n<p>Moim zdaniem jednak potrzeba jest prawdziwego spotkania \u2013 \u017ceby usi\u0105\u015b\u0107 przy stole, zje\u015b\u0107 co\u015b wsp\u00f3lnie razem, wymieni\u0107 si\u0119 do\u015bwiadczeniami spo\u0142ecznymi &#8211; nawet je\u015bli jest to format, kt\u00f3ry w\u015br\u00f3d Sardy\u0144czyk\u00f3w nazywany jest &#8222;obiadem z pasterzem&#8221;. To jest akurat \u201esprzedawanie\u201d do\u015bwiadczenia, kt\u00f3re tak naprawd\u0119 okazuje si\u0119 fa\u0142szywe &#8211; finalnie dowiadujesz si\u0119, \u017ce ten obiad odbywa si\u0119 co tydzie\u0144 albo dwa &#8211; trzy razy w tygodniu. Zdajesz sobie spraw\u0119, \u017ce pasterz jest aktorem, nie jest tak naprawd\u0119 pasterzem, ale organizuje obiady turystyczne. &#13;\n<\/p>\n\n<p>\u017beby wykreowa\u0107 prawdziwe prze\u017cycie trzeba je samemu stworzy\u0107. Dobrze jest zawsze mie\u0107 przynajmniej jedn\u0105 osob\u0119, z kt\u00f3r\u0105 mo\u017cna si\u0119 skontaktowa\u0107 \u2013 i to mo\u017ce by\u0107 klucz do prawdziwego poznania okolicy.&#13;\n<\/p>\n\n<p><strong>Jakie cechy, zdolno\u015bci czy jakie funkcje powinna pe\u0142ni\u0107, Pana zdaniem, ta osoba? Ta posta\u0107, kt\u00f3ra jest w stanie inspirowa\u0107 i eksperymentowa\u0107 z nowymi formami eksploracji miejskiej. Nie nazywajmy jej przewodnikiem.&#13;\n<\/strong><\/p>\n\n<p>My\u015bl\u0119, \u017ce musi to by\u0107 osoba, kt\u00f3ra pracuje lokalnie, kt\u00f3ra pracuje ze spo\u0142eczno\u015bci\u0105 i kt\u00f3ra pracuje nie tylko po to, by sprowadzi\u0107 tam ludzi, ale raczej po to, by wzmocni\u0107 rozw\u00f3j tego obszaru na r\u00f3\u017cne sposoby. Ta osoba powinna by\u0107 aktywist\u0105\/aktywistk\u0105, zaanga\u017cowanym\/zaanga\u017cowan\u0105 w rozw\u00f3j danego obszaru. Bo bycie przewodnikiem nie oznacza wcale, \u017ce wiesz, o czym m\u00f3wisz. &#13;\n<\/p>\n\n<p>Zwiedzanie to nie wszystko. Nie mo\u017cna zrozumie\u0107 wszystkiego tylko patrz\u0105c, potrzebny jest kto\u015b, kto powie ci, co zobaczy\u0107, kto\u015b, kto wyja\u015bni, kto\u015b, kogo spotkasz i z kim mo\u017cesz nawi\u0105za\u0107 prawdziw\u0105 relacj\u0119. Pod warunkiem, \u017ce rzeczywisto\u015b\u0107 i prawda istniej\u0105&#8230;&#13;\n<\/p>\n\n<p>Sp\u00f3jrzmy na to kompleksowo. Jest taki projekt, nad kt\u00f3rym teraz pracuj\u0119, kt\u00f3ry nazywa si\u0119 \u201c<a href=\"https:\/\/laboratoriocirco.wordpress.com\/\">CIRCO<\/a>\u201d co jest w\u0142oskim skr\u00f3tem od &#8222;Indispensable House for Civic Recreation and Hospitality&#8221;. Chodzi o to, aby zar\u00f3wno uda\u0107 si\u0119 na przedmie\u015bcia, ale tak\u017ce do centrum miasta, aby faktycznie ponownie wykorzysta\u0107 opuszczone tereny \u2013 nasze dziedzictwo: zajezdni\u0119 autobusow\u0105 czy koszary. W Rzymie znajduje si\u0119 oko\u0142o 67 zamkni\u0119tych i opuszczonych kin, a tak\u017ce opuszczone szpitale. Kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c, wszystko, co jest dzi\u015b zamkni\u0119te i opuszczone mo\u017ce by\u0107 inspiruj\u0105ce. Z drugiej strony to jest problem. Sp\u00f3jrzmy na ten problem w kontek\u015bcie innych kwestii &#8211; takich jak przyjmowanie migrant\u00f3w, student\u00f3w spoza miasta, wszystkich tych, kt\u00f3rzy s\u0105 tymczasowymi  mieszka\u0144cami miasta. Nigdy nie my\u015bla\u0142em, \u017ce mo\u017cna dzia\u0142a\u0107 us\u0142ugowo nie wytwarzaj\u0105c przy tym \u017cadnych dochod\u00f3w. Ale te hybrydowe miejsca, gdzie mieszkaj\u0105 r\u00f3\u017cni ludzie i gdzie istnieje tak unikalna wymiana, mog\u0142yby by\u0107 finansowo zr\u00f3wnowa\u017cone przez turystyk\u0119. Cz\u0119\u015b\u0107 z tych nowych mi\u0119dzykulturowych apartamentowc\u00f3w mog\u0142aby sta\u0107 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c Air B&amp;B. Mog\u0142yby one s\u0142u\u017cy\u0107 ludziom, kt\u00f3rzy s\u0105 zainteresowani obudzeniem si\u0119 i zjedzeniem \u015bniadania z kim\u015b o zupe\u0142nie innym pochodzeniu kulturowym. Mo\u017ce to by\u0107 Afryka\u0144czyk, muzu\u0142manin lub student z zagranicy. <\/p>\n\n<p>My\u015bl\u0119, \u017ce s\u0105 tury\u015bci, kt\u00f3rzy woleliby prze\u017cy\u0107 prawdziwe do\u015bwiadczenie w kontek\u015bcie, w kt\u00f3rym \u017cyj\u0105 inni ludzie ni\u017c jecha\u0107 do jakiegokolwiek B&amp;B, do hotelu w centrum lub do akademika. Moim zdaniem, mog\u0142oby to r\u00f3wnie\u017c by\u0107 sposobem na doch\u00f3d, tak\u017ce dla tych, kt\u00f3rzy oferuj\u0105 us\u0142ugi, poniewa\u017c nie mo\u017cna wynaj\u0105\u0107 pokoju w tej samej cenie dla turysty i migranta. Gdybym pojecha\u0142 do jakiego\u015b miasta na \u015bwiecie i wiedzia\u0142, \u017ce mog\u0119 trafi\u0107 do niezwyk\u0142ego miejsca, gdzie spotkam artyst\u00f3w, migrant\u00f3w, student\u00f3w, starc\u00f3w i dzieci, i \u017ce ka\u017cdego dnia dziej\u0105 si\u0119 nieprzewidywalne rzeczy, ch\u0119tnie wybra\u0142bym to w\u0142a\u015bnie miejsce na nocleg.&#13;\n<\/p>\n\n<p><strong>Czy uwa\u017casz, \u017ce narz\u0119dzia cyfrowe i mo\u017cliwo\u015bci, kt\u00f3re oferuje cyfrowa rzeczywisto\u015b\u0107, mog\u0105 by\u0107 pomocne w tym procesie, a je\u015bli tak, to w jaki spos\u00f3b?&#13;\n<\/strong><\/p>\n\n<p>Tak, oczywi\u015bcie. Nie jestem przeciwnikiem cyfryzacji i technologii. Najwa\u017cniejsze jest to, \u017ce nie powinny one pr\u00f3bowa\u0107 \u201eujawnia\u0107\u201d wszystkiego. Wyzwaniem w tym wszystkim jest to, jak unikn\u0105\u0107 \u201eskonsumowania\u201d terytorium, spo\u0142eczno\u015bci i jak w umiej\u0119tny spos\u00f3b, z zachowaniem \u201etajemnicy\u201d wyeksponowa\u0107 je \u2013 a warto pami\u0119ta\u0107, \u017ce poprzez cyfrowe mapowanie dzieje si\u0119 to w mgnieniu oka. Nale\u017cy stara\u0107 si\u0119 dawa\u0107 wskaz\u00f3wki, nie psuj\u0105c wszystkiego. Wytwarza\u0107 pragnienie&#8230;&#13;\n<\/p>\n\n<p><strong>Produkowanie \u201epo\u017c\u0105dania\u201d bardziej ni\u017c dawanie informacji?<\/strong><\/p>\n\n<p>Dok\u0142adnie o to mi chodzi\u0142o. Technologia nie jest z\u0142a &#8211; wszystko zale\u017cy od tego, jak si\u0119 jej u\u017cywa.<\/p>\n\n<p><strong>Czy my\u015blisz o do\u015bwiadczeniu w grach, poszukiwaniu skarb\u00f3w jako pozytywnym przyk\u0142adzie?<\/strong><\/p>\n\n<p>To mo\u017ce by\u0107 inspiruj\u0105ce \u2013 szukanie  &#8222;starca&#8221; lub &#8222;wioskowego g\u0142upka&#8221;, od kt\u00f3rego mo\u017cna zacz\u0105\u0107. Ja bym spr\u00f3bowa\u0142 zrobi\u0107 to kreatywnie&#8230;&#13;\n<\/p>\n\n<p><strong>Opieraj\u0105c si\u0119 na swoim do\u015bwiadczeniu jako architekta, jako profesora uniwersytetu, jako eksperymentatora i badacza z Stalker\/ Osservatorio Nomade, maj\u0105cego za sob\u0105 trzydzie\u015bci lat chodzenia &#8211; czy m\u00f3g\u0142by\u015b poda\u0107 kilka przyk\u0142ad\u00f3w obszar\u00f3w lub miejsc peryferyjnych, kt\u00f3re zas\u0142uguj\u0105 na odwiedzenie i rozmow\u0119 o nich?&#13;\n<\/strong><\/p>\n\n<p>Panteon, i jeszcze raz Panteon!!! Moim zdaniem wschodni Rzym to najciekawsza cz\u0119\u015b\u0107 miasta, w tym tr\u00f3jk\u0105cie mi\u0119dzy Drog\u0105 Appijsk\u0105 a Prenestin\u0105, tak\u017ce Tuscolana i Casilina. &#13;\n<\/p>\n\n<p>Przede wszystkim ten obszar ma najwi\u0119ksz\u0105 koncentracj\u0119 migrant\u00f3w. Ponadto wyst\u0119puje tu urbanistyczne \u201eprze\u0142amanie\u201d, kt\u00f3re sprawia, \u017ce miasto jest pe\u0142ne pustek, \u201eobszar\u00f3w niezagospodarowanych\u201d (marane) jakby\u015bmy to powiedzieli w Rzymie.  By\u0142 na przyk\u0142ad ca\u0142y projekt obszaru SDO, Kierunku Wschodniego, przy obwodnicy, kt\u00f3ry dzi\u015b jest jeszcze miejscem pe\u0142nym  stad owiec, kurnik\u00f3w, kr\u00f3w, a ju\u017c po chwili miasto zaczyna si\u0119 od nowa\u2026&#13;\n<\/p>\n\n<p>W tym rejonie znajduje si\u0119 najbardziej nieformalna cz\u0119\u015b\u0107 miasta. Jest tam \u017cycie \u201eprzej\u015bciowe\u201d. Mieszka tam wielu r\u00f3\u017cnych ludzi. Wystarczy wsi\u0105\u015b\u0107 do autobusu, \u017ceby spotka\u0107 ca\u0142y \u015bwiat, opr\u00f3cz Rzymian. Nie m\u00f3g\u0142bym powiedzie\u0107 o konkretnym miejscu, ale zasugerowa\u0142bym, \u017ceby p\u00f3j\u015b\u0107 do Parku Akwedukt\u00f3w, poniewa\u017c przechodzi on przez ca\u0142e to terytorium. Proponowa\u0142bym d\u0142ugi spacer wzd\u0142u\u017c akwedukt\u00f3w, poniewa\u017c przecinaj\u0105 one miasto w r\u00f3\u017cnych miejscach. Dzi\u0119ki temu mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c zapozna\u0107 si\u0119 z r\u00f3\u017cnymi typami struktur miejskich, r\u00f3\u017cnymi typami spo\u0142eczno\u015bci i mieszka\u0144c\u00f3w.&#13;\n<\/p>\n\n<p>Co jeszcze mog\u0119 powiedzie\u0107? My\u015bl\u0119, \u017ce squaty mieszkalne s\u0105 dzi\u015b ciekawymi miejscami do zobaczenia w Rzymie. Mog\u0119 poleci\u0107 trzy, kt\u00f3re s\u0105 w Porto Fluviale w Ostiense, Spin Time i Metropolix, kt\u00f3ry jest po\u0142o\u017cony w Prenestinie. To s\u0105 miejsca, kt\u00f3re potrafi\u0142y &#8211; cho\u0107 nielegalnie &#8211; stworzy\u0107 r\u00f3\u017cne praktyki \u017cycia w Rzymie. To prawdziwe mi\u0119dzykulturowe kondominia, w kt\u00f3rych Arabowie, osoby pochodz\u0105ce z Ameryki Po\u0142udniowej i Europejczycy mieszkaj\u0105 razem z w\u0142oskimi rodzinami. Chodzi mi o to, \u017ce s\u0105 one pe\u0142ne tego, czym b\u0119dzie \u017cycie b\u0119dzie w najbli\u017cszych latach i my\u015bl\u0119, \u017ce dzieci, kt\u00f3re tam dorastaj\u0105, s\u0105 znacznie bardziej przygotowane do stawienia czo\u0142a przysz\u0142o\u015bci ni\u017c nasze w\u0142asne dzieci. Je\u015bli chcesz zobaczy\u0107, dok\u0105d zmierza miasto, to s\u0105 to ciekawe miejsca i zazwyczaj s\u0105 otwarte na wymian\u0119 i spotkania. Metropolix jest otwarty w ka\u017cd\u0105 sobot\u0119 rano, Spin Time jest otwarty prawie przez wszystkie dni &#8211; z dzia\u0142alno\u015bci\u0105, kt\u00f3r\u0105 prowadzi na parterze. Porto Fluviale r\u00f3wnie\u017c ma cykl cotygodniowych  \u201edni otwartych\u201d. To miejsca, kt\u00f3re cho\u0107 rodz\u0105 si\u0119 z najsilniejszych politycznych antagonizm\u00f3w, ostatecznie maj\u0105 zdolno\u015b\u0107 otwierania si\u0119 i bycia \u201eczytanymi\u201d przez miasto. Ob\u00f3z romski to do\u015bwiadczenie, kt\u00f3re moim zdaniem trzeba zrobi\u0107, bo mieszkaj\u0105 tam&#8230;&#13;\n<\/p>\n\n<p><strong>Zabra\u0142e\u015b mnie tam&#8230;<\/strong><\/p>\n\n<p>Rzym ma wiele twarzy. Mo\u017cna te\u017c poszuka\u0107 kasyn na Via Tiburtina &#8211; dla tych, kt\u00f3rzy s\u0105 zainteresowani wydawaniem i traceniem pieni\u0119dzy, albo miejsc prostytucji. Ale s\u0105 te\u017c miejsca pasoli\u0144skie, te z film\u00f3w Pasoliniego, z Mamma Roma, z Accattone, o kt\u00f3rych mo\u017cna pomy\u015ble\u0107, \u017ce znikn\u0119\u0142y, a zamiast tego przenios\u0142y si\u0119 tylko troch\u0119 dalej.&#13;\n<\/p>\n\n<p><strong>Niekt\u00f3re z nich s\u0105 wci\u0105\u017c takie same, jak na przyk\u0142ad Idroscalo, jak w pami\u0119tnym 2 listopada 1975 roku&#8230;&#13;\n<\/strong><\/p>\n\n<p>Tak, Idroscalo jest wci\u0105\u017c takie samo. Sza\u0142asy nadal tam s\u0105, je\u015bli chcesz p\u00f3j\u015b\u0107 i zobaczy\u0107 jak \u017cyj\u0105 tam ludzie dzisiaj&#8230; Ale co zrobi\u0107? Przyprowadzasz grup\u0119 turyst\u00f3w, \u017ceby zobaczyli sza\u0142asy? To nie takie proste&#8230; Musisz wiedzie\u0107 jak wej\u015b\u0107, wiedzie\u0107 jak si\u0119 w tej rzeczywisto\u015bci znale\u017a\u0107. Ponadto tury\u015bci, kt\u00f3rych przyprowadzisz, musz\u0105 by\u0107 mo\u017ce powinni by\u0107 tymi, kt\u00f3rzy unikaj\u0105 natychmiastowego wyci\u0105gania aparatu. Wcze\u015bniejsza edukacja, ustalenie ogranicze\u0144 to podstawa.&#13;\n<\/p>\n\n<p><strong>Czy uwa\u017ca Pan, \u017ce odpowiedzialne planowanie miast jest mo\u017cliwe?&#13;\n<\/strong><\/p>\n\n<p>Urbani\u015bci powinni by\u0107 odpowiedzialni! Mam tak\u0105 nadziej\u0119&#8230; ale \u015bwiat nie idzie ju\u017c w tym kierunku. Urbanistyka nie ma ju\u017c wp\u0142ywu na przep\u0142ywy finansowe i gospodarcze. &#13;\n<\/p>\n\n<p>Podam g\u0142upi przyk\u0142ad: kiedy planuje si\u0119 budow\u0119 du\u017cego centrum handlowego w pewnej dzielnicy, na obszarze, gdzie istniej\u0105 spo\u0142eczno\u015bci, kt\u00f3re \u017cyj\u0105 tam od dawna i kt\u00f3re by\u0107 mo\u017ce powinny by\u0107 chronione, kiedy pojawiaj\u0105 si\u0119 pieni\u0105dze i zatrudnienie (i tu jest ca\u0142a retoryka), w ko\u0144cu, kiedy na to terytorium spada strumie\u0144 kilku miliard\u00f3w lub setek milion\u00f3w \u2013 w\u00f3wczas nie ma takiego burmistrza ani innego administratora, kt\u00f3ry m\u00f3g\u0142by powiedzie\u0107 &#8222;nie&#8221;, nawet je\u015bli \u017caden urbanista tego nie przewidzia\u0142 i na pewno nie ma tego w miejskim planie zagospodarowania terenu.&#13;\n<\/p>\n\n<p>Kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c, takie dzia\u0142ania s\u0105 w stanie zak\u0142\u00f3ci\u0107 tkank\u0119 miejsk\u0105, miasto, spo\u0142eczno\u015b\u0107. Do czego wi\u0119c przydaj\u0105 si\u0119 urbani\u015bci? W tym \u015bwiecie, gdzie o wszystkim decyduj\u0105 korporacje. Nie wiem&#8230; To bardzo trudne. Urbanista musi skupi\u0107 si\u0119 jaki\u015b cz\u0105stkowych elementach albo przeciwstawi\u0107 temu typowi urbanizmu, kt\u00f3ry pochodzi z neoliberalizmu. &#13;\n<\/p>\n\n<p>Odpowiedzialny urbanizm dzisiaj to urbanizm oporu i inwencji, a tak\u017ce kreatywno\u015bci wobec rzeczy, kt\u00f3re mog\u0105 si\u0119 wydarzy\u0107 w mie\u015bcie pomimo tego wszystkiego.&#13;\n<\/p>\n\n<p>Pe\u0142ny wywiad mo\u017cna obejrze\u0107 <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=DMCqqMa8E0g\" data-type=\"URL\" data-id=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=DMCqqMa8E0g\">tutaj<\/a>. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wywiad przeprowadzony przez Ann\u0119 Mari\u0119 Piccoli z rzymskiego stowarzyszenia kulturalnego Mulab, dla projektu #DiOtherCity.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":1175,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"off","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":""},"categories":[29],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/diothercity.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1209"}],"collection":[{"href":"https:\/\/diothercity.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/diothercity.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/diothercity.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/diothercity.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1209"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/diothercity.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1209\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1859,"href":"https:\/\/diothercity.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1209\/revisions\/1859"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/diothercity.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1175"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/diothercity.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1209"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/diothercity.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1209"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/diothercity.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1209"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}